Rachel Levi
Verhalen in Theater & Fotografie
Regie
Spel
Fotografie
Jouw verhaal
Schrijven
Verhalen vertellen met beeld. Dat is wat ik probeer te doen, als theatermaker en fotograaf. Steeds ben ik op zoek naar verhalen en hoe ik die als het ware kan 'vangen'.
Als regisseur ben ik sinds een paar jaar verbonden aan het Rijswijks Jeugdtheater. Mijn affiniteit met jeugdtheater heeft te maken met de vaak fantasierijke voorstellingen en het werken met jonge acteurs. Ik hoop mijn jonge spelers te leren hoe ze een verhaal kunnen vertellen, met de juiste intensiteit.
Met volwassen acteurs heb ik ontdekt hoe leuk het is om absurdistisch theater te maken, de vervreemding op te zoeken. Voorstellingen waarin verhaal, verbeelding en absurdistische humor samen komen. Als regisseur ben ik beeldend ingesteld. Er gaat in mijn voorstellingen dan ook veel aandacht naar uitgesproken vorm en vormgeving.
Fotografie is sinds een paar jaar steeds belangrijker voor me geworden en ben ik steeds verder aan het uitdiepen. Op deze site kun je een beeld krijgen van mijn fotografie en contact met me opnemen voor een opdracht.
Mijn ontwikkeling als regisseur begon vanuit een zekere naiviteit. Ik was 16 en acteerde drie keer per week. Via mijn bijbaantje in het theatersestaurant 'het Sprookjespaleis' werd in gevraagd om in een buurthuis theaterlessen te geven. Gedreven als ik was vond ik dat aan die lessen een voorstelling gekoppeld moest worden. En zo is het begonnen. Mijn eerste, zelfgeschreven voorstelling.
In de jaren erna heb ik allerlei cursussen en workshops gedaan, heb ervaren theatermakers geassisteerd en steeds meer geleerd over het theatervak.
Inmiddels heb ik van alles gedaan, werken met bestaande en zelfgeschreven teksten, vanuit improvisatie, muziektheater, musical, mime en absurdisme.
Lang geleden, maar ook weer niet zo lang, misschien wel gisteren, leefde er een kind. Het had alles wat je je niet wensen zou en nog veel meer. Dit kind is Jaap. Jaap, die niet weet of hij een meisje of een jongen is. Jaap, die met zijn/ haar tiranniserende moeder en zachtgekookte vader al jaren in een hol onder de grond woont. Ouders die niets liever doen dan slapen en als het zo uitkomt nog meer slapen. Uit angst voor de buitenwereld willen de ouders er nooit meer weg, dus ze doen er alles aan om Jaap klein te houden. Door Jaap geen liefde meer te geven en zijn/ haar rantsoen te beperken tot 1 kakkerlak per dag lukt dat aardig. Totdat Jaap een vermoeden krijgt dat er buiten nog een heel ander leven is. Door de komst van een geheimzinnig meisje en een man die de zon op zak heeft, wordt Jaaps’ verlangen naar de grote boze buiten wereld nog verder aangewakkerd. Jaap begint te groeien en start als een bezetene zijn/ haar grote zoektocht naar buiten. Omkleed met live muziek.
Donderdag 16 februari 2012: 20.30 uur
Vrijdag 17 februari 2012: 20.30 uur
Zaterdag 18 februari 2012: 14.30 en 20.30 uur
Theater Ins Blau
Rijnsburgerweg 124
2333 AG Leiden
Kaarten: 10 euro
Reserveren via:
www.litterissacrum.nl
De vrolijke oude koning van het goede land Katoren is overleden zonder een opvolger te hebben. Zes zure ministers grijpen onmiddellijk de macht en beweren al zeventien jaar dat zij een koning zoeken, maar er gebeurt niets. Dit vinden de inwoners van Katoren niet leuk want de oude koning was erg geliefd en dat kun je van de zes valse ministers zeker niet zeggen.
Dan komt de zeventienjarige Stach, en hij laat weten dat hij graag koning wil worden. Maar de zes ministers blijven natuurlijk liever zelf aan de macht en dus bedenken ze drie hele moeilijke opdrachten voor Stach. Die laat zich niet kennen...
Koning van Katoren wordt gespeeld door de zaterdaggroep van het Rijswijks Jeugdtheater. De zaterdaggroep heeft de afgelopen vier jaar naam gemaakt met Miss Robin...de nieuwe Hood!, Pocahontas, Ronja de roversdochter en De Piraten Dames van Kapitein Bree. Ook Koning van Katoren zal wat betreft zang, dans en toneel weer een heel bijzondere voorstelling worden.
Familievoorstelling vanaf 5+
Datum:
zaterdag 24 maart 2012 19:00 uur
zondag 25 maart 2012 14:00 uur
zondag 1 april 2012 14:00 uur
Plaats:
Rijswijkse Schouwburg, Grote Zaal
Geregisseerd voor het Rijswijks Jeugdtheater (2011)
Verhaal
Met moderne sprookjes kun je alle kanten op. Voor dit verhaal hoeven we niet terug naar de Middeleeuwen. Geen mannen in maillots dit keer. Een Robin Hood kan overal opstaan, zelfs bij jou op school. Deze moderne rock 'n roll musical geeft een hele nieuwe invulling aan de bekende Robin Hood legende. We zijn op Nottingham High en het leven is te gek! Tenminste, als je aan de goede kant van het spoor woont.
Sinds de scholen Norman High en Saxon High gefuseerd zijn is het leven geen lolletje meer voor de Saxons. John Prins, klassenoudste en 'president' van de school houdt de rijke Normans blij door het geld van de arme Saxons te stelen. Maar dingen staan op het punt te veranderen als Robin Loxley terug komt op school voor haar eindexamenjaar. Zij houdt niet van onrecht! Met de hulp van Kleine John en een team Saxons verzint Robin een plan om de Normans te stoppen. Dit lijkt een eenvoudige taak, tot ze Mario ontmoet. Een Norman die meer dan aardig blijkt te zijn.
Terwijl onze hoofdpersonen verliefd worden komen ze erachter dat er niet zoiets bestaat als 'zij' en 'wij'. Wat moeten ze nu? Lukt het Robin om te stelen van de rijken, te geven aan de armen, de kliekjes op school te verbinden, de hoela-hoop wedstrijd te winnen en ook nog op tijd te zijn voor het eindfeest?
Een moderne musical vol spanning, humor en een vleugje romantiek (5+) .
Scènes geregisseerd voor lange werkplaats theatermaken (2010).
Lust: roomijs, omhuld met chocolade met aardbeiensmaak / Luiheid: vanille-ijs met karamelsaus, omhuld met melkchocolade en pindanootjes/ Hebzucht: tiramisu-ijs met koffiesaus. Omhuld met melkchocolade en brokjes hazelnoot, amaretti, meringue en wafels/ Vraatzucht: chocolade-ijs, omhuld met melkchocolade en witte chocolade/ Jaloezie: pistache-ijs, omhuld met melkchocolade pistachenootjes / Wraakzucht: vanille-ijs met rode vruchtensaus, omhuld met pure chocolade / IJdelheid: vanille-ijs met champagnesaus, omhuld met witte chocolade en suikerballetjes.
Iedereen kent de kleine en grote verleidingen van de 7 zonden. En iedereen maakt zich er wel eens schuldig aan. Soms zijn ze ook gewoon heel erg lekker! Maar wat gebeurt er als je jezelf een kleine zonde gunt en je slaat door? Dan hebben kleine zonden soms grote gevolgen!
Vijf theatermakers zetten een vergrootglas op hun eigen kleine zonden. Het resultaat: een absurdistische voorstelling!
Geregisseerd voor het Rijswijks Jeugdtheater (2010)
Dit verhaal gaat over de jonge Indiaanse prinses Pocahontas, dochter van het machtige opperhoofd Powhatan. Een prinses die kan praten met de dieren in het woud en altijd op zoek is naar avontuur. De stam van Powhatan voelt zich bedreigd door Engelse kolonisten die met hun vreemde grote kano's aan land komen. Ze willen niets met de indringers te maken hebben. Maar Pocahontas sluit tegen haar vaders wil vriendschap met de Engelsen en in het bijzonder het hun kapitein, John Smit.
Als de kolonisten bijna verhongeren omdat er te weinig voedsel is, probeert Pocahontas hun leven te redden. Ook als dat betekent dat ze recht tegenover haar vader komt te staan. Pocahontas raakt verwikkeld in een ingewikkelde strijd tussen de twee totaal verschillende werelden van de Indianen en de Engelse kolonisten. De wijze geest van Moeder Aarde leert Pocahontas hoezeer ze naar haar hart moet luisteren. Een onroerend en spannend verhaal over vriendschap en moed.
Geregisseerd binnen de lange werkplaats theatermaken (2009)
Dertien cursisten van de Lange Werkplaats Regie stapten van de speelvloer, draaiden zich om en namen plaats op de regiestoel. Op 6 verschillende stukken werden 13 visies losgelaten. Van inleving tot absurdisme, van alledaags tot filosofisch, van zelfgeschreven tot naar de letter van de tekst. Maar een ding hebben de makers gemeen: de bevlogenheid om theater te maken. De regisseurs hebben vanaf de zomer gewerkt. Ze spelen in elkaars stukken en daarnaast is een aantal gastspelers bereid gevonden zich aan dit experiment over te geven.
Binnen dit mini-festival regisseerde ik de korte voorstelling 'Ik ben de titel even Kwijt', op basis van de gelijknamige tekst van Robert van Dijk. Een absurdistische voorstelling waarin ik in beeld en vorm heb gezocht naar vervreemding.
Klein Koorenhuis Kleinkunst Festival (2009)
Een programma vol korte sketches, scenes en improvisaties. En dat alles gemaakt in precies 1 dag. 1 dag om te zoeken naar de lach. en de traan. Regiecursisten van het Koorenhuis laten diverse korte fragmenten zien die ze speciaal voor het festival gemaakt hebben.
Geregisseerd voor het Rijswijks Jeugdtheater (2009)
Ronja de Roversdochter speelt zich af in een bos met feeen, trollen, aardmannen en vogelheksen. Roverhoofdman Mattis woont samen met zijn roversbende in een kasteel op de berg. Tijdens een vreselijk onweer splijt zijn kasteel in tweeen en wordt er een dochter geboren: Ronja. Zij groeit op in het bos en ontdekt de schoonheid van de natuur. Op hetzelfde moment krijgt Mattis' tegenstander, de roverhoofdman Borka, een zoon genaamd Birk. De twee kinderen ontmoeten elkaar en worden vrienden. Mattis accepteert deze vriendschap niet en Ronja en Birk lopen zelfs van huis weg. Een lange tijd wonen zij in een berengrot. Maar dan nadert de strenge winter en Ronja en Birk hebben weinig kans die te overleven. Blijven ze voor elkaar kiezen?
Geregisseerd voor het Rijswijks Jeugdtheater (2008)
Deze musical gaat over piratendames die een schip enteren en de belangrijke Madame Lodewijks willen ruilen tegen goudstukken. Terwijl ze wachten tot de stuurhutjongen terugkomt met het geld, gebeuren er allerlei rare dingen op het schip. De piraten houden een mannenveiling. Het nichtje van Madame Lodewijks sluit zich aan bij de piraten en de neef van Madame Lodewijks loopt verkleed als meisje rond om niet overboord gegooid te worden. Als tenslotte de marine er zich mee gaat bemoeien, is het nog maar de vraag of het allemaal goed afloopt.
Geschreven en geregisseerd voor de Danscreatie (2007)
Prins Pieter komt na jaren terug in zijn oude woonplaats. Daar is alles veranderd. De wereld draait alleen nog maar om geld en uiterlijk. Een ding is niet veranderd: Prins Pieter is nog steeds verliefd op Prinses Alexia en zij nog steeds niet op hem. Hij staat voor haar nog steeds bekend als Prins Pieter Pispaal. Om haar hart te winnen schakelt hij de hulp in van een toverfee. Met haar hulp verandert hij in Prins Pieter Pracht en Praal. Maar is Prinses Alexia nog wel de vrouw voor Pieter? Een modern sprookje over liefde en echte schoonheid.
Geschreven en geregisseerd voor de Danscreatie (2006)
Het is bijna Kerstmis en terwijl de Kerstman zich met zijn elfen voorbereid om Europa te bezoeken, heeft de ijsheks een plan om dat te voorkomen. Ze neemt de kerstman gevangen en gooit alles in de war. Zou de kerstman nog worden bevrijd en krijgen de kinderen op tijd hun cadeautjes?
Van jongs af aan ben ik actief in het theater. Spel betekent voor mij een uitlaatklep, een uitstapje uit het echte leven en de zoektocht naar wat er nog meer is. Het is magisch om heel eventjes in de huid te mogen kruipen van een ander en daarin heel veel over jezelf te ontdekken.
Aanvankelijk begonnen in het musicalgenre, maar later ontplooid tot veelzijdig acteur in realistische, maar ook absurde, groteske en clowneske voorstellingen. Nog steeds probeer ik me te ontwikkelen en nieuwe spelvormen te leren kennen. Regelmatig speel en maak ik korte acts voor festivals of bijeenkomsten.
2011 Korte mime act, Juliana Kinderziekenhuis Den Haag
2010 't is Zonde! , Koorenhuis
2010 Doek gaat naar de Tandarts, Bibliotheek Den Haag
2009 Ik ben de titel even kwijt, Koorenhuis
2009 Rivier Diep Berg Hoog, Koorenhuis
2009 Bekijk het Maar!, Klein Koorenhuis Kleinkunstfestival
2007 Clownerie (gevorderd),SKVR
2006 Clownerie, SKVR
2004 Over vrouwen, regenbogen en zelfmoord, Toneelver. NEST
2003 Uit liefde voor Marie Salat, Toneelvereniging NEST
2002 De kale zangeres, Toneelvereniging NEST
2002 Hamlet, Toneelvereniging NEST
2001 Vive les Vacances, Toneelvereniging NEST
2000 Jan Klaassen en de Gestolen Goudschat
2000 Sound of Music ,Rijswijks Jeugdtheater
1999 Assepoester, Theaterrestaurant Sprookjespaleis
1999 Kerst-Mis-Lukt, Rijswijks Jeugdtheater
1999 Oliver Twist, Rijswijks Jeugdtheater
1998 Hans en Grietje, Theaterrestaurant Sprookjespaleis
1998 Tovenaar van Oz, Rijswijks Jeugdtheater
1998 Dalmatiers in Gevaar, Rijswijks Jeugdtheater
1997 Sinte Klazien, Toneelgroep SPOT
1997 Het Oneindige Verhaal, Rijswijks Jeugdtheater
1997 Hamlet, Theaterklas Atlascollege
1997 Aladdin, Rijswijks Jeugdtheater
1996 Romeo en Julia, Theaterklas Atlascollege
1996 Belle en het Beest, Rijswijks Jeugdtheater
1995 Wegens Sterfgeval Gesloten, Theaterklas Atlascollege
1995 Pinokkio, Rijswijks Jeugdtheater
Hier staan de artikelen die de afgelopen periode over mijn voorstellingen in de pers zijn verschenen.
Fotografie is voor mij één van de manieren om een verhaal te vertellen. Een beeld zegt meer dan duizend woorden luidt het cliché, maar zoals met alle clichés schuilt er een belangrijke kern van waarheid in. Portretfotografie heeft mijn speciale interesse. Mensen vastleggen op hun eigen karakteristieke manier vind ik het meest boeiend.
Met 'Jouw verhaal in beeld' komen fotografie en schrijfwerk voor mij samen. Ik geloof dat iedereen een verhaal te vertellen heeft. Deze verhalen wil ik vastleggen, in woord en beeld.
In een persoonlijk gesprek luister ik naar jouw verhaal. Dit kan het verhaal van je familie, je leven, je gezin zijn, maar ook een specifiek thema of een specifieke gebeurtenis. Ik kan ook met meerdere mensen spreken, om een gezamenlijk verhaal vanuit verschillende oogpunten te vertellen.
Alleen jij weet waarom je jouw verhaal in woord en beeld wilt vertellen en doorgeven. Je kunt dit doen terwijl je midden in het leven staat, maar ook omdat je afscheid moet nemen van het leven. Jouw verhaal wordt zo persoonlijk en uniek als jij bent.
De teksten worden aangevuld met fotografie op maat. Op deze manier werk ik samen met jou aan een blijvende, tastbare herinnering.
Mijn vriendje had het uitgemaakt. De liefde van mijn leven. Dat hakte er flink in. Maar aan ieder verdriet (om een man) moet een einde komen. Na een jaar van intense rouw lag ik op de bank te kijken naar Bridget Jones, die in haar katoenen pyjama snotterig –ook op de bank- zichzelf ontzettend zielig vindend, uitbarst in het liedje ‘All by myself. I don’t wanna be all by myself. Anymoooooooooooore’… En toen wist ik het. Zo wil ik geen dertig worden. Niet als Bridget, die haar leven invult met zelfhulpboeken (Wat willen mannen? Van een gescheiden man houden zonder je verstand te verliezen. Hoe blijf ik niet alleenstaand. enz.), omdat ze het anders ook niet weet en niet wil sterven als een oude, gerimpelde vrijster. Dus ik van die bank af, de figuurlijke pyjama uit, zelfmedelijden aan de kant en terug het leven in. Op zoek naar een nieuwe liefde.
Alleen: hoe doe je dat? Als je omgeving bijna alleen nog maar uit vrouwen bestaat?
Internetdaten scheen –als ik de media mocht geloven- heel normaal te zijn, dus waarom ik niet? Dat ‘heel normaal’ viel trouwens behoorlijk tegen. Als ik erover vertelde reageerden mensen steevast negatief (Gevaarlijk! Raar! Met een vreemde? Onromantisch!). Maar goed, ik laat me over het algemeen niet leiden door anderen en ging het gewoon eens proberen.
De eerste date had geen ‘happy ending’. Ik had een afspraakje met een jonge Vlaamse kunstenaar uit Rotterdam. We zouden elkaar ontmoeten in het museum. Mooie man, warme stem, spanning in de eerste blikken. Dit kon wel wat worden dacht ik. De eerste minuten waren bijzonder, zowel verlegen als steels. Naast elkaar door het museum lopend, zachtjes pratend, af en toe per ongeluk een schouder die een arm raakte.
Maar binnen een kwartier kwam de ware kunstenaarsaard boven. Mijn verhaal bleek niet meer interessant, de kunst werd het hoogste goed. De kunstenaar nam een voorsprong en raasde als een bezetene door de ruimte, mij meters achter zich latend. De meeste werken vond hij niets, liet hij neerbuigend blijken. Dat ik zelf wilde kijken en een mening vormen werd niet gewaardeerd. Er moest vooral niet gesproken worden over wat ik zag of ervoer. Er werd slechts gesproken over de jonge kunstenaar. Over zijn projecten en zijn mening over kunst. Ik had al snel in de gaten dat ik nooit zijn muze zou worden. Na afloop hebben we nog een kop thee gedronken op de Witte de With. Zijn ogen waren prachtig en zijn stem deed me smelten als boter, maar buiten dat werd het niet veel beter. Ik was geen kunst genoeg om zijn aandacht vast te houden.
Op het station kreeg ik een kus en hij zei nog: Ik bel je nog wel, maar ik vermoedde al dat niet zou gebeuren. Dat had ik gelukkig al geleerd uit het enige zelfhulpboek dat ik in mijn kast heb staan. Een boek voor iedereen die wel eens hoort of zegt: ‘Ik bel je nog wel’. Daarin staat dat een man zich na de eerste date met een vrouw beseft dat:
1) hij stapelgek op haar is
2) hij niet van plan is haar ooit weer te zien
3) hij zich in de nesten gaat werken
4) hij haar zaterdag misschien meeneemt naar het feestje
Wat hij ook denkt, hij zégt: ‘Ik bel je nog wel.’
Dat is zo’n beetje een vierde kans dat je nog eens gebeld gaat worden.
En inderdaad. De telefoon bleef angstvallig stil.
Inmiddels ben ik twee jaar, verschillende andere mislukte dates, onbereikbare mannen en een buitenlandse relatie verder en weer aangebroken bij Bridget Jones. Met het verschil dat zij in deel twee al haar zelfhulpboeken in de prullenbak heeft geflikkerd en het mijne nog steeds in de kast staat (want stel er is nog eens iemand die zegt dat hij me nog wel belt) en zij de liefde van haar leven heeft gevonden terwijl ik nog steeds in mijn flanellen pyjama wanhopig en bovendien vals zing dat ik niet ‘all by myself’ wil zijn…
(Rachel 2009)
Het is alweer een aantal jaren geleden. Mijn konijn heeft een zak cocaïne aangevreten en is uit de tuin ontsnapt. Het is een wit konijn, dus het zou moeten opvallen. Gestrest bel ik aan bij alle buren. Niemand reageert. Niemand helpt. Alleen en in paniek klim ik over schuttingen om in de tuinen te zoeken. Ik duw takken opzij en duik onder bosjes. Geen konijn. Dan staat mijn beste vriendin achter me. Er is iets ergs gebeurd. Haar vader is ontvoerd en we moeten over een uur in het park zijn om met de ontvoerders te onderhandelen. Haar moeder is niet thuis en er is niemand anders die mee kan. We moeten met de bus. Nu meteen. Ik sta voor een dilemma. Mijn konijn, dat waarschijnlijk een angstige bad trip heeft van de coke loopt ergens verloren rond, maar ik kan mijn vriendin nu niet laten stikken.
We stappen in de bus. Ik probeer mijn moeder te bellen, om te vragen of zij dan het konijn wil zoeken, maar ze neemt niet op. Het is warm in de bus en iemand schuift het luik in het dak open. Het helpt niet, er staat zelfs geen zuchtje wind. Ik bijt op mijn nagels. De bus rijdt langzaam, het verkeer schuift nauwelijks op. We raken opgefokt, hebben haast om er te zijn. Dan –in een flits- zie ik een voorwerp door het openstaande raam naar binnen suizen. Iemand vangt het op. ‘Een bom’ roept hij. ‘Een bom!’ en gooit het ding naar iemand anders. Ik sta op, wil weg uit de bus, maar kan geen kant op. De chauffeur heeft niets in de gaten en de deuren blijven dicht. Mensen staan te dringen en duwen me opzij. De bom wordt heen en weer gegooid. Dan rolt hij over de vloer. Een man schopt hem weg. In mijn richting. In hoge snelheid suist het ding mijn kant op. Er schiet van alles door me heen, maar wat ik moet doen? Wegschoppen, wegduiken? Als het ding vlak voor mijn voeten is, pak ik het op. Het raam staat nog open. Snel. Ik gooi.
Voor ik weet wat de afloop is, schiet ik wakker. Mijn hart gonst in mijn hoofd en het klamme zweet staat op mijn voorhoofd. Ik heb het koud en ben bang. Langzaam dringt tot me door dat ik veilig ben. Het is nacht en mijn konijn zit veilig in zijn hok. Ik zit niet in een bus en ben ook niet in een bus geweest. Mijn vriendin zal ongetwijfeld rustig slapen. Ik doe het licht aan en probeer het nare gevoel van me af te schudden.
Vrouwen hebben vaker en engere nachtmerries dan mannen. Ook hebben vrouwen over het algemeen meer emotionele dromen. Ze dromen intenser, waardoor de dromen een diepe indruk achter laten. Dat blijkt uit een onderzoek uitgevoerd door een Britse universiteit onder 170 slapers. Volgens de wetenschappers is de maandelijkse cyclus van vrouwen de oorzaak van de heftige dromen. Deze zorgt namelijk voor temperatuurwisselingen van het lichaam en die hebben invloed op het droomgedrag.
—
Schaduwen besluipen
het meisjesbed
spelen een grimmig spel
achter gesloten ogen
nemen lucht weg
sluiten deuren
er is geen uitweg
tot na lange seconden
of zijn het minuten
uren?
het licht verlossing biedt
klam van zweet
viert een bonzend hart
de heldendaad
van een nieuwe dag
Het gebeurt niet vaak dat je iets overkomt waarvan je ter plekke weet; ‘dit is een fantastische anekdote!’ Zo een die je in de schoot geworpen krijgt en die nog jaren mee kan op feesten en partijen. Laatst had ik zo’n situatie; gênant en daardoor succes verzekerd:
Ik ben aan het daten met een ontzettend leuke jongen, tot hij me belt om te zeggen dat het hem wat te snel gaat en, voegt hij er ietwat beschaamd aan toe, mijn parfum schrikt hem af. In het begin viel het best mee, maar de laatste twee afspraakjes waren voor hem gedoemd te mislukken door de zoete lucht die mij omringde.
Amor, Amor heet die zoete lucht, een toepasselijke naam en speciaal aangeschaft voor de twee laatste afspraakjes omdat ik van mening was dat ik mij niet meer schaamteloos zonder een lekker parfummetje in de nabijheid van deze jongen kon begeven. Ik wilde specialer zijn dan een doorsnee ‘shampoo en zeep meisje’. Een gedachte om eeuwig spijt van te hebben (of ten minste een paar keer per jaar wanneer ik deze gênante anekdote beschaamd ten tonele breng op een verjaardag).
Het heeft me wel aan het denken gezet: de invloed van geur is onderschat. Patrick Suskind schreef er een boek over. Seriemoordenaar Grenouille wordt opgepakt en ter dood veroordeeld. Op het moment dat men hem wil doden ruikt men echter iets onvoorstelbaars. Grenouille heeft een door hemzelf ontwikkeld ‘superparfum’ op en als betoverd bekijkt men hem door andere ogen. Niet als misdadiger, zoals eerst, maar als een held. Grenouille wordt vrijgelaten en op het plein barst het feest los. Iedereen die hem ruikt wordt volslagen gek. Grenouille wordt door de menigte uit elkaar getrokken omdat iedereen iets van hem wil bezitten. Uiteindelijk eet men hem zelfs op.
Geur kan mensen op een magische manier aantrekken. Ik heb een vriendin die zelfs jaren nadat ze bij haar ex weg was nog haar hoofd omdraaide voor iedere man die hetzelfde rook als hij. Ze kon zijn geur en de heerlijke associaties die ze daarbij had niet uit haar hoofd zetten.
Omgekeerd werkt het helaas ook: Geur kan keihard afstoten. De penetrante lucht van rotte eieren die rond het station in mijn woonplaats hangt, maakt dat menig reiziger kokhalzend uit de trein stapt. In de 17e en 18e eeuw verdubbelde het parfumgebruik om vieze geuren te verdrijven. Maar wat doe je als het parfum zelf aanstootgevend is? Bestrijden met een ander parfum?
In de enige nachtmis die ik ooit in mijn leven heb bijgewoond in mijn grootmoeders kerk zat ik achter een chique, Haagse dame met een verschrikkelijk parfum. De zoete, weeïge geur was rijkelijk in haar hals gesprenkeld en iedere keer dat ik mijn mond opende om ‘In Excelsis Deo’ te zingen werden mijn longen verlamd door de agressieve parfumdeeltjes die binnendrongen. De overdadige, bloemige lucht die ik noodgedwongen inademde maakte me langzaam zelf weeïg en misselijk en mijn enige associatie met deze nachtmis is dan ook dat het stonk in de kerk.
Hoewel ik mijn eigen smaak voor parfum hoger had ingeschat, blijkt dat ook ik slachtoffer kan worden van de zintuiglijke instelling van mijn omgeving. Conny Palmen beschrijft in ‘Geheel de Uwe’ treffend hoe iemand zich van zijn omgeving kan afsnijden door zich te willen onderscheiden. Door voor deze jongen een parfum te dragen waarmee ik mijzelf wilde onderscheiden van een reeks andere meisjes heb ik mijzelf van hem afgesneden. Iedere vorm van intimiteit ging voor hem gepaard met een vervelende lucht, waardoor de goedbedoelde geur een haast fysieke barrière vormde. Een fleurige muur werd tussen ons opgetrokken, een bloemetjesgordijn gesloten.
In het Romeinse Keizerrijk verbood Julius Caesar het gebruik van exotische parfums. Wellicht wat extreem. Maar deze maatregel had wel kunnen voorkomen wat mij overkwam met deze jongen. Een nieuwe verjaardagsanekdote is altijd welkom, maar de prijs die ik ervoor moest betalen was erg hoog.
Mijn nieuwe, dure parfummetje? Ik denk dat mijn prullenbak fleurig zal ruiken!
Ik heb een zieke geest.
Althans, dat vindt mijn beste vriendin. Omdat ik graag mag dichten over huiden die worden afgestroopt, ogen die worden losgerukt en harten die gulzig worden opgegeten door diegenen die ze het meest liefhebben, hoor ik wat haar betreft officieel bij de categorie ‘zieke geesten’ op deze wereld.
Ik vind het zelf wel meevallen. Althans, als je het slechtste van de mens naar bovenhaalt om het contrast met het goede te laten zien. Zij vindt mijn geest daarentegen verdorven en probeert mij steevast aan te sporen mensen hoop te geven en eens iets ‘liefs’ te dichten.
Bij de gedachte aan madeliefjes, hartjes en liefkozingen alleen al word ik spontaan onpasselijk. Sorry, maar dat soort gedichtjes zit er bij mij niet meer in sinds ik 12 was en op rijm probeerde mijn liefde voor Jaap (is een leuke knaap) onder woorden te brengen. Het spijt me, maar dan geef ik toch echt de voorkeur aan lillend vlees en krioelende maden.
In de Psychologie magazine van deze maand stond een vraag. Kunt u denken als een psychopaat? Gezien mijn verdorven geest dacht ik van wel. Met mijn vermogen tot inleving in de donkerste, meest beestachtige en bloeddorstige kanten van de mens, moest dit voor mij een eitje zijn.
Je hoefde alleen maar (zonder bedenktijd) het antwoord te geven op de volgende kwestie:
Een vrouw is op de begrafenis van haar eigen moeder. Daar ontmoet ze een man die ze nooit eerder heeft gezien. Ze vindt deze man geweldig. Ze denkt dat hij haar droomprins is en wordt op slag verliefd op hem. Ze vergeet hem alleen om zijn telefoonnummer te vragen en ze kan de man niet meer vinden.
Een paar dagen later vermoordt ze haar eigen zus. Wat is haar motief?
Natuurlijk wist ik direct het antwoord. Daar draai ik mijn hand niet voor om. Mijn vriendin kon zichzelf op de borst slaan. Ze had gelijk. Een zieke geest.
Gek idee, dat ik daar zo snel opkwam. Dan ga je toch aan jezelf twijfelen. Ik heb mijn vriendin altijd lacherig aangekeken als ze me wees op mijn verdorvenheid. Dan schonk ik nog een lekker kopje thee in, met een koekje erbij, om bij het romantische licht van een paar kaarsjes te bewijzen dat ik nog steeds dezelfde vriendin was als altijd. De lieve, de gezellige, de heus niet zo zwarte en negatieve als door die gedichten misschien leek. Was dat niet de reden dat ik ze schreef? Dat ik eens vanuit een heel ander perspectief naar de wereld kon kijken dan ik altijd deed? Was dat niet precies waarom ik zo met theater bezig ben? Omdat je daar iedereen kunt zijn die je niet bent? Zelfs de meest wrede mens?
Toen ik de bladzijde omsloeg voor de ontknoping, bleek mijn antwoord incorrect. Gelukkig. Mijn reputatie is voorlopig even gered. Ik blijk niet in staat te denken als een psychopaat. Mijn geest is misschien toch minder ziek dan mijn vriendin dacht.
Voor de psychopaten onder u:
Het antwoord was natuurlijk dat de vrouw hoopte dat de man weer op de begrafenis zou verschijnen!
Twee jaar geleden, vlak voor het wereldkampioenschap voetbal meldde ik mij aan bij een sportschool. Daar werd ik verliefd op Marco, mijn instructeur en kort daarna ook op Marco, mijn bondscoach.
Mijn liefde voor voetbal is beperkt. Als het niet gaat om de eer van het vaderland, om het tentoonspreiden van diep geworteld oranje-nationalisme met alle wuppies en welpies van dien, vind ik het maar een matig spelletje. Amsterdammers die niet welkom zijn in 010, ADO supporters die niet meer naar het stadion komen voor het voetbal, maar voor het rellen na afloop, nee dankje. Maar dan Oranje. Van Oranje gaat mijn hart een slag sneller kloppen.
Vroeger had ik een stille wens. De bondscoach worden van het Nederlands elftal. Ik was van mening dat ik dat veel beter zou kunnen dan de regerende coaches. Mijn overtuiging was dat je niets hoefde te weten van voetbal, als je maar de juiste oranje-snaar kon raken. De vechtlust om eer en vaderland te verdedigen, rechtop uit volle borst meezingen met het Wilhelmus en dan gaan met die bal.
Ik dacht dat Marco dat ging brengen, wie beter begrijpt het Oranje-gevoel dan hij? Maar het ging niet meteen zoals het moest gaan, hij werd verguist door de voetballiefhebbende beschouwers op alle Nederlandse zenders en het vertrouwen zakte tot een dieptepunt. Het wereldkampioenschap had een pijnlijke afloop, mijn liefde voor de beide Marcos bekoelde en we gingen weer over tot de orde van de dag.